“Wat ik mooi vind aan kunst en cultuur is dat het een universele taal is, de taal van het gevoel. Wat je niet in woorden kunt uitdrukken, kun je nog op zoveel andere kunstzinnige manieren uiten. Denk aan muziek, dans of schilderen. Met kunst en cultuur laat je iets van jezelf zien en kom je dichter bij je gevoel. Hierdoor kom je dichter bij jezelf én de ander, je gaat vaak een diepere verbinding aan dan gewoon aan de koffietafel.”
Wist je dat…
…diverse onderzoeken aantonen dat actieve en passieve kunstbeleving kan bijdragen aan:
- een betere kwaliteit van leven?
- een verhoogd algemeen en psychisch welzijn?
- meer betrokkenheid bij anderen en de samenleving?
- ontwikkeling van cognitieve, emotionele en sociale vaardigheden?
- meer productiviteit?
Inzet van kunst en cultuur binnen Welzijn op Recept werkt
In 2019 is Marike gestart met de verdieping van het Kunst en Cultuur arrangement binnen Welzijn op Recept in Amsterdam-Oost. “Ik zie echt de meerwaarde van de inzet van kunst en cultuur binnen Welzijn op Recept. Via een welzijnscoach komen Amsterdammers terecht bij een kunstbemiddelaar. Die zoekt samen met hen naar een kunst- of cultuuractiviteit die bij hun interesses en behoeften past. Door creatief bezig te zijn kunnen ze hun zorgen en pijn even achter zich laten, komen ze uit hun comfortzone en krabbelen ze op uit een moeilijke tijd. Ik heb met eigen ogen gezien hoe ze veranderen wanneer ze bezig zijn in het buurtatelier. Ze zijn meer ontspannen en hyper gefocust. Het gaat niet om het resultaat, maar juist om het doen en het proberen.”
Lagere drempel kunst- en cultuurparticipatie in Oost
“In Amsterdam-Oost werken welzijnsorganisaties en kunst- en cultuurinitiatieven steeds meer samen. Dit levert succesvolle projecten op waarin kunst als middel wordt ingezet om de doelen van het sociaal domein te halen. De kunstbemiddelaar speelt hierbij een belangrijke rol. Hij/zij kent het aanbod in de buurt en helpt buurtbewoners om iets te vinden dat bij hen past. Zo wordt de stap naar kunst en cultuur kleiner.”
Van stadsdeel naar stadsbreed
“Dankzij de succesvolle aanpak in Oost werden meer Amsterdammers doorverwezen naar kunst- en cultuuraanbod. Zowel zorg- als welzijnsprofessionals zagen het positieve effect van kunst en cultuur. Daarom vroeg de gemeente in 2022 om deze aanpak stedelijk uit te rollen. Eerst in de aandachtsgebieden Noord, Zuidoost en Nieuw-West, de andere stadsdelen volgden daarna. In ieder stadsdeel ging ik op zoek naar een kunstbemiddelaar: een kunstenaar die het lokale aanbod kent. En die mensen kan begeleiden met ogen en oren voor kwetsbaarheid. “Nu vier jaar verder is de basis in de hele stad neergezet!”
Mijn droom
“In Oost hebben we laten zien dat een brede inzet van kunst en cultuur binnen het sociaal domein echt van toegevoegde waarde is. Het zou mooi zijn als dit in alle stadsdelen stevig staat. Op dit moment is in elk stadsdeel een kunstbemiddelaar actief waardoor het kunst- en cultuuraanbod beter in kaart wordt gebracht. Deze kennis van de kunstbemiddelaar helpt ook zeker mensen die minder goed (digi)taalvaardig zijn. Ook herkent de kunstbemiddelaar creatieve talenten en weet hij of zij deze goed te coachen.
Uiteindelijk is mijn ambitie toe te werken naar een totaal ecosysteem van kunst en welzijn in alle stadsdelen. Het zou mooi zijn als in elk stadsdeel een buurtatelier is. Een plek waar buurtbewoners betaalbaar beeldend aan de slag kunnen en talenten kunnen ontwikkelen onder professionele begeleiding. In Oost jaag ik als projectleider kunst en welzijn dergelijke projecten aan. We hebben klassieke muziek in buurtkamers en werken structureel samen met het Van Gogh museum. Daarnaast hebben we een mooie meerjarige samenwerking met PRA Muziektheater en BOOST neergezet in het project Leven in je buurt!, waarin dans, muziek en storytelling worden ingezet om buurtbewoners met elkaar in contact te brengen en talenten een podium te geven. Zulke projecten komen niet zomaar van de grond. Daarom zou het mooi zijn als er in elk stadsdeel een projectleider kunst en welzijn actief is, die de koppeling kan maken tussen deze twee domeinen.”